Personel Devir Oranı (Turnover) Hesaplama
Personel devir oranı, İK performansının en çok izlenen göstergelerinden biridir. Dönem başı ve sonu çalışan sayınızı ve ayrılan personel sayısını girin; devir oranınızı, yıllıklandırılmış değeri ve (isterseniz) işe alım-eğitim maliyetine göre devir maliyetini hesaplayın.
Personel devir oranı nasıl hesaplanır?
Devir oranı (turnover rate), belirli bir dönemde işten ayrılan çalışanların ortalama çalışan sayısına oranıdır:
Devir oranı (%) = Ayrılan çalışan sayısı ÷ Ortalama çalışan sayısı × 100
Ortalama çalışan sayısı = (Dönem başı çalışan sayısı + Dönem sonu çalışan sayısı) ÷ 2.
Örnek
Yıl başında 20, yıl sonunda 22 çalışanı olan bir işletmede yıl içinde 8 kişi ayrıldıysa: ortalama çalışan 21 kişidir; devir oranı 8 ÷ 21 × 100 = %38,1'dir.
Devir maliyeti
Her ayrılış, yeni ilan, mülakat, işe alım süreci, eğitim ve verimlilik kaybı gibi maliyetler yaratır. Bir çalışan için bu maliyeti tahmin edip ayrılan sayısıyla çarparak toplam devir maliyetini görebilirsiniz.
Yorumlama
Hizmet sektöründe (kafe, restoran, otel, bar) sezonluk çalışma ve genç çalışan yoğunluğu nedeniyle devir oranı diğer sektörlere göre yüksek olabilir. Önemli olan, oranın zaman içindeki trendini izlemek, ayrılış nedenlerini (ücret, vardiya, yönetim) analiz etmek ve ilk 90 gün içindeki ayrılışları ayrıca takip etmektir.
Sık Sorulan Sorular
Belirli bir dönemde işten ayrılan çalışanların ortalama çalışan sayısına oranının yüzde olarak ifadesidir. İşyerinde çalışan bağlılığını ve yönetim kalitesini ölçmenin en yaygın yöntemlerinden biridir.
Sektöre göre çok değişir. Genel olarak yıllık %10'un altı düşük, %10-25 arası orta, %25 üzeri yüksek kabul edilir. Hizmet sektörü ve perakendede oranlar daha yüksek, sezonluk çalışmada çok daha yüksek olabilir. Kendi sektör ve işletme dinamiklerinizi dikkate alarak karşılaştırın.
Her ikisi de kullanılır. Aylık oranlar mevsimselliği izlemek için, yıllık oranlar ise karşılaştırma ve hedef belirlemek için tercih edilir. Aylık oran ×12 ile yıllıklandırılabilir; araç bu işlemi otomatik yapar.
İstemli devir, çalışanın kendi isteğiyle ayrılmasıdır (istifa); istemsiz devir ise işverenin çıkarması, emeklilik, sözleşmenin sona ermesi gibi çalışanın tercihi dışındaki ayrılışlardır. Genellikle istifalar yönetim açısından en çok incelenen kalemdir.
Rekabetçi ücret ve ek haklar, öngörülebilir vardiya planı, ilk haftalarda iyi bir oryantasyon, kariyer yolu ve geri bildirim kültürü devir oranını düşürür. Ayrıca çıkış görüşmeleriyle ayrılış nedenleri veriye dönüştürülmelidir.
İlan, mülakat, yönetici zamanı, eğitim süresi ve verimlilik kaybı gibi kalemlerin toplamı bir çalışanın değiştirilme maliyetini verir. Bu maliyet, ayrılan sayısıyla çarpılarak toplam devir maliyeti bulunur. Araçta tek bir tahmini tutar girerek bunu hesaplayabilirsiniz.
İlgili Hesaplama Araçları
Bu sayfadaki hesaplamalar bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuat parametrelerine (Güncelleme: 03.10.2026) göre yaklaşık sonuç verir;
hukuki, mali veya bordro danışmanlığı yerine geçmez. Kesin tutarlar için işverenin bordrosuna, SGK/İŞKUR kayıtlarına veya yetkili bir mali müşavir / avukata başvurun.